Gelecek tasavvurlarınızı gözden geçirin. İş hayatı çok değişecek.
Sürekli olarak Bitcoin ve diğer başka kripto paraları duyuyorsunuz. Kafalarda birçok sorular var;
- Kripto paralara yatırım yapılır mı?
- Güvenli mi?
- Paramız nerde tutuluyor?
- Bitcoin’i kim çıkardı? Arkasında kim var?
- Kripto paralar saadet zinciri mi?
- Bitcoin üretmekte ne demek? İsteyen herkes kripto para mı üretiyor? Bunun sonu nereye varacak?
- Bitcoin madenciliği nedir? Bu iş nasıl yapılır? Kazancı nedir?
- Bitcoin ile nasıl ödeme yapacağız?
Bunlara benzer sorulara cevap vermeden, Bitcoin’i anlatmadan önce içinden çıktığı Blockchain’i anlatmam gerekli.
Nedir Blockchain?
90’larda Nokia rüzgârı vardı. Ancak ‘akıllı’ telefonlar Nokia’yı yıktı geçti. Kendilerinden çok fazla eminlerdi ama zirvede yalnız olmaları onları bitirdi. Benzeri ‘akıllı aksiyonlar’ önümüzdeki dönemlerde birçok iş kolunu bitirecek. Yeni iş kolları açılacak.
Artık ebeveynler çocuklarına, gençler kendilerine kariyer planı yaparken ‘akıllı teknoloji’leri göz ardı edemez! Bugün geçerli gibi görünen meslekler 4-5 sene sonra ortadan kalkacak.
Bitcoin ve diğer 1300’den fazla kripto paranın çıkış yeri Blokchain’dir. Merkezsiz olan Blokchain yapısı paraya çok farklı çalışma yöntemi, yepyeni bir tanım getirmiştir. Bitcoin ile iktisat kitaplarında paranın tanımını değiştirecek gelişmeler oldu.
Para devletlerin, merkez bankalarının kontrolünden çıkmak üzere! Bu basit bir cümle değil!
Blokchain’i sadece Bitcoin vb kripto paralar üreten bir platform olarak asla görmeyin. İşin bu kısmı devede kıl bile değil. Kripto paralar kullanıma girdiği için çok fazla gündeme geliyor, o kadar!
Devletler şimdilik buna pek sıcak bakmıyor gibi görünse de Rusya dahil gelişmiş birçok ülke bu teknolojiyi nasıl kullanırım, bunu nasıl kazanca çeviririm, ne yapar eder de ‘bu teknolojiyi kontrol altında tutarım’ın araştırmalarını yapıyorlar. İşleri zor, blokzinciri hiçbir güce, hiçbir merkeze boyun eğmeyecek güç odaklarının hegemonyasına girmeyecek şekilde tasarlanmış bir teknolojidir. Neticede devletler bu teknoloji ile barışık olmak zorunda kalacaklar.
İlerde blok zincir sınırları daha da anlamsızlaştıracaktır.
Blok zincir aklınıza gelen her türlü güven sorununa son veren, bugünkü teknolojinin ve hatta tasavvur edilebilen teorilerin de yıkamayacağı çok sağlam bir teknoloji platformudur.
‘Herkesten bağımsız insanlık tarihinin kurabileceği en sağlam NOTER’dir’
Aklınıza gelen her iş çok kısa zaman sonra blok zincir üzerinden yapılmaya başlanacak. Bütün küresel firmalar, gelişmiş ülkeler her türlü fiziki işlemi, blok zincir üzerine taşına konusunda araştırmalar yapıyorlar.
Mesela Rusya’da Alex’a bir tır dolusu domates sattım. Bunun karşılığında Alex bana 2 bitcoin gönderdi.. Bu kayıtlar merkezi bir bilgisayarda tutulmuyor, sistemdeki milyonlarca bilgisayarlarda tutuluyor. Bu ticareti Alex ile blok zincir üzerinde kayıtlara geçirip gerçekleştirmiş oldum. Malı verdim Alex’te bitcoin ile parasını ödedi! Bende kendi bitcoinlerimle başka bir tedarikçiden tohum alabileceğim. Bakın ortada devletin parası, banka havalesi vs yok.
90’larda 2000’li yıllar için uçan arabalarla tasavvur ediliyordu. Arabayı henüz uçuramadık ama ondan çok daha önemli gelişmeler ‘Blok Zincir’ teknolojisidir!
Blok zincir kayıt gerektiren her işlem için kullanılabilecek bir teknoloji. Asla kaybolmayacak, virüs, siber saldırı risklerine karşı tam güvenli bir sistem. Çok fazla sayıda bilgisayardaki işlemleri kaydeden herkese açık dijital defterdir. Kayıtlar asla değiştirilemez.
Şu an hala kullanmakta olduğumuz bilgiler hep bir merkez tarafından kontrol altında tutulmaktadır. Birileri bu bilgileri menfaati için değiştirebilir, silebilir veya satabilir. Blok zincirde merkezi bir yapı yoktur. Bilgi sistemdeki bütün bilgisayarlarda şifreli olarak tutulur.
Merkezi olmayan sistemdeki ‘düğüm’ yani ‘bilgisayar ağları’
Mevcut sistemde bankaya, fatura kesmeye, notere ihtiyaç duymadan malınızı başkasına satmanız asla mümkün değil. Blok zincir platformunda bunların hiçbirine ihtiyacınız kalmıyor.
Şirketler mallarının satışını, tahsilatlarını, borç alacak ilişkilerini bu sistem ile yapabilecek. Evinizi, arabanızı devlete bağlı noterlere ihtiyaç duymadan bu sistem üzerinden satabileceksiniz. Tapu, nüfus, patent kayıtları hiçbir doğal afet veya sabotajlardan etkilenmeyecek şekilde blok zincir üzerinde tam güvenli olarak tutulabilecek.
Şimdi bir örnek ile açıklayalım:
Mesela fabrikanızdan Almanya’daki bir firmaya otomobil yedek parçası satıyorsunuz. Firma ile fiyatta, ürün özelliklerinde ve miktarda anlaştınız. Alman firma 5 Bitcoin göndererek malın parasını ödedi. Malı sattınız.
Bu satış dijital bir deftere yazılıyor. Kaydını kendi bilgisayarınızdan blok zincire dahil olan milyonlarca bilgisayarlar ile şifreli olarak paylaşıyorsunuz. Merkezi bir yer ile değil! Milyonlarca bilgisayar ile paylaşıyorsunuz, orada işlem çok büyük algoritmaların çalışması ile onaylanıyor. Bu algoritma bilgiyi işleyip blok zincire dahil ediyor. Bu bilgi asla değiştirilemiyor.
Çok karmaşık algoritmalarla elde edilen müdahale edilmesi mümkün olmayan işlemlerdir.
Almanya’daki firma ile bu ticaretiniz dünyaya yayılmış milyonlarca bilgisayarda blok zincir algoritmalarının çalışması ile işlemiş hale geliyor.
Burada merkezi bir bilgisayar yok. Almanya’daki firmaya satışınızın bilgileri milyonlarca bilgisayara gidiyor. Her bilgisayarda çalışan bir algoritma var. Bu bilginin değiştirilmesi mümkün değil. Sizin bilgisayarınız çalınsa, yansa, saldırıya uğrasa bile bu bilgi milyonlarca bilgisayarda blok zincir içinde bir bilgi olarak saklanıyor.
Blockchain ve Bitcoin ile alakalı birkaç yazı yazacağım. Konu ile ilgili sorularınız olursa yazıları da sorulara göre ilerletebiliriz.
[Ali Deniz] 30.12.2019 [TR724]
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder